Gốc Tự Do là Gì? Làm Thế Nào Để Chống Oxy Hóa Tế Bào Hiệu Quả

Gốc tự do (free radical) là gì? gốc tự do gây ra những bệnh gì? 10+ cách chống oxy hóa tế bào hiệu quả để ngăn ngừa lão hóa, bệnh tật.

0
193
Gốc tự do
Gốc tự do

Gốc tự do là cụm từ được biết đến khá nhiều trong giới y khoa, tuy nhiên trong cộng đồng thì không hẳn nhiều người biết và hiểu về nó. Vậy gốc tự do là gì? tác hại của gốc tự do đối với cơ thể ra sao? Làm thế nào để ngăn chặn sự oxy hóa tế bào hiệu quả? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết của chuyên mục Tin Y KhoaSongVuiKhoe.vn nhé!

GỐC TỰ DO LÀ GÌ?

Khi một nguyên tử hóa học bị mất đi một electron (hạt điện tích âm). Lúc này nó có xu hướng lấy electron của nguyên tử khác để trở về trạng thái cân bằng. Điều này đặc biệt nguy hiểm vì có thể phá hủy cấu trúc tế bào, có thể nói đây là sự oxy hóa tế bào rất mạnh.

gốc tự do là gì
gốc tự do là gì

Gốc tự do có mặt ở cả môi trường bên trong và bên ngoài cơ thể chúng ta. Đây là nguyên nhân chính làm cho mỗi ngày có hơn 10.000 gốc tự do tấn công vào cơ thể con người.

Và khi cơ thể con người bị tấn công, các gốc tự do vì đều thiếu 1 hạt điện tích âm nên không cân bằng về điện tử. Do đó nó rất bất ổn, dễ dàng tạo ra phản ứng chiếm đoạt điện tử của các phân tử khác để cân bằng điện tích và tiếp tục tạo thành chuỗi gốc tự do mới theo phản ứng dây chuyền gây rối loạn hoạt động bình thường của các tế bào.

NGUỒN GỐC TẠO NÊN GỐC TỰ DO

Các gốc tự do có thể được tạo ra theo nhiều cách khác nhau. Chúng có thể đến từ các quá trình trao đổi chất bình thường trong cơ thể, hoặc do tiếp xúc với các hóa chất trong môi trường.

QUÁ TRÌNH TRAO ĐỔI CHẤT

Trong quá trình chuyển hóa các chất dinh dưỡng để tạo ra năng lượng cho phép cơ thể hoạt động thường tạo ra các gốc tự do. Sản xuất gốc tự do trong quá trình trao đổi chất thông thường là một trong những lý do khiến nguy cơ lão hoa, bệnh tật tăng theo tuổi tác ngay cả khi bạn ít tiếp xúc với hóa chất độc hại.

Thêm vào đó cuộc sống căng thẳng, áp lực, chế độ ăn uống quá dư thừa sẽ càng làm gia tăng quá trình cơ thể hình thành nên các gốc tự do. Do đó, số lượng gốc tự do tăng cao bất thường làm cho hàng rào chống oxy hóa tự nhiên trong cơ thể không kiểm soát được.

MÔI TRƯỜNG ĐỘC HẠI

Nghiên cứu chỉ ra một số tác động môi trường gây ra chuỗi phản ứng gốc tự do như:

  • Tia cực tím (UV)
  • Khói thuốc lá
  • Một số loại virus
  • Bức xạ trong y tế
  • Ô nhiễm không khí
  • Hóa chất môi trường.

TÁC HẠI CỦA GỐC TỰ DO VỚI SỨC KHỎE

Cơ chế tác động của các gốc tự do khá phức tạp:

  • Đầu tiên góc tự do sẽ oxy hóa màng tế bào, gây trở ngại trong việc đài thải chất độc, cặn bã và khó khăn trong việc tiếp nhận dưỡng khí, tinh chất nuôi tế bào.
  • Sau đó, chúng tấn công các ty lập thể phá vỡ nguồn cung năng lượng.
  • Cuối cùng gốc tự do làm suy yếu các enzym, ngăn cản sự phát triền của tế bào cơ thể.

Các tác hại nguy hiểm của gốc tự do gây ra đối với sức khỏe bao gồm:

Vấn đề tim mạch: do động mạch bị tắc nghẽn.

Vấn đề thị lực: đục thủy tinh thể và suy giảm thị lực liên quan đến tuổi.

Vấn đề thần kinh trung ương: chẳng hạn như Alzheimer và các chứng mất trí khác.

Vấn đề di truyền: bệnh thoái hóa di truyền, chẳng hạn như bệnh Huntington, hay bệnh Parkinson.

Vấn đề miễn dịch: rối loạn tự miễn dịch và viêm, chẳng hạn như viêm khớp dạng thấp và ung thư, hay bệnh tiểu đường.

Vấn đề ngoại hình: thay đổi liên quan đến tuổi tác về ngoại hình, chẳng hạn như mất độ đàn hồi của da, nếp nhăn, tóc bạc, rụng tóc và thay đổi kết cấu tóc.

CƠ THỂ CHỐNG LẠI GỐC TỰ DO NHƯ THẾ NÀO?

Chất chống oxy hóa có thể cung cấp một điện tử cho gốc tự do mà không bị mất đi tính ổn định, nhờ đó ngăn chặn được phản ứng chuỗi gốc tự do. Tuy nhiên nếu quá trình này không ngăn chặn được gốc tự do phá hủy tế bào thì cơ thể chúng ta còn những cơ chế sau:

Khi bị các gốc tự do xâm nhập vào và phá hủy tế bào, gây tổn hại cho DNA thì cơ thể chúng ta sẽ tiết ra một loại enzym có chức năng cắt và loại bỏ những phần AND bị hỏng. Tiếp theo sẽ tổng hợp lại và gắn các DNA trở lại vị trí cũ, từ đó sửa chữa, khắc phục những sai phạm trên DNA.

chống oxy hóa
chống oxy hóa

Trường hợp gốc tự do phá hủy các phân tử protein, cơ thể sản xuất ra enzym cellular protease có khả năng nhận diện protein hỏng và phân hủy nó để tạo ra nguyên liệu cho quá trình tổng hợp protein mới.

Tuy nhiên, nếu có quá nhiều gốc tự do tồn tại trong cơ thể, bộ máy bên trong chúng ta không thể tự loại bỏ hết được. Và nếu một lỗi nhỏ không được khắc phục, thì hậu quả sẽ ngày càng lớn và cuối cùng, sức khỏe, sự sống của chúng ta sẽ bị đe dọa.

Vì lý do đó, mà chúng ta phải tìm mọi cách chống lại gốc tự do, hạn chế sự tấn công của nó vào cơ thể, đồng thời bổ sung cho cơ thể những chất chống oxy hóa để khử các gốc tự do.

10+ CÁCH CHỐNG LẠI GỐC TỰ DO, SỰ OXY HÓA TẾ BÀO

GIẢM CĂNG THẲNG

Mặc dù loại bỏ mọi căng thẳng về thể chất và tinh thần khỏi cuộc sống của chúng ta là điều không thể. Tuy nhiên bạn hoàn toàn có thể giảm bớt sự căng thẳng, áp lực cuộc sống bằng cách tập thể dục tập yoga, thiền hay một số liệu pháp thư giãn khác.

Cùng với đó, bạn cũng nên xây dựng thói quen sinh hoạt khoa học như ăn ngủ đúng giờ giấc, đọc sách, nghe nhạc thư giãn. Những điều này có thể giúp giảm mức độ tổn thương tế bào do stress oxy xảy ra trong cơ thể.

TRÁNH THỰC PHẨM CÓ HẠI

Thực phẩm chế biến có chứa các thành phần như chất béo oxy hóa có thể đưa các gốc tự do vào cơ thể. Ngoài ra, đường tinh luyện thúc đẩy quá trình oxy hóa trong cơ thể, đẩy nhanh quá trình lão hóa.

Vì thế, bạn nên hạn chế ăn thực phẩm chế biến và tinh chế, và xây dựng chế độ ăn duy trì sức khỏe tế bào tối ưu và cung cấp năng lượng cho cơ thể.

SỬ DỤNG THỰC PHẨM CÓ CHẤT CHỐNG OXY HÓA

Chất chống oxy hóa có thể cung cấp một electron cho gốc tự do mà không bị mất đi tính ổn định, nhờ đó ngăn chặn được phản ứng chuỗi gốc tự do. Chất chống oxy hóa giúp giữ gốc tự do trong tầm kiểm soát

Rau họa cải giúp chống lão hóa
rau họ cải

Chất chống oxy hóa có thể được hiểu có nhiệm vụ làm sạch các gốc tự do. Giống như chất xơ làm sạch chất thải trong ruột, chất chống oxy hóa giúp làm sạch chất thải gốc tự do trong các tế bào.

Các chất này có thể bao gồm beta-carotene, carotenoids khác, lutein , resveratrol, vitamin C, vitamin E, lycopene và phytonutrients.

Cơ thể chúng ta có cơ chế tự sản xuất một số chất chống oxy hóa nhưng không đủ. Bạn có thể bổ sung thông qua trái cây và rau quả, một số loại quả nhiều màu sắc, bao gồm quả mọng, cà chua, bông cải xanh, cà rốt, các loại hạt và trà xanh. Hoặc bạn có cân nhắc sử dụng thực phẩm bổ sung.

GỐC TỰ DO HỎI-ĐÁP NHANH

Gốc tự do là gì?

Gốc tự do là các nguyên tử không cân bằng điện tích có xu hướng lấy điện tích của nguyên tử khác tạo ra chuỗi phản ứng gốc tự do phá hủy tế bào.

Gốc tự do có tốt không?

KHÔNG. Chúng ta cần hạn chế sự phát triển của gốc tự do.

Tiêu diệt gốc tự do như thế nào?

Cần bổ sung các chất mang điện tích dương để cân bằng lại với gốc tự do.

Gốc tự do có gây ra oxy hóa tế bào không?

Có, đây là nguyên nhân chính gây ra sự lão hóa và nhiều bệnh tật khác.

SỐNG VUI KHỎE

Mọi thông tin trong bài viết có giá trị tham khảo, không có giá trị thay thế chuẩn đoán của chuyên gia y tế.

Gốc tự do 790
Overall
5
  • Chất Lượng
  • Khuyến Mại
Sending
User Review
5 (2 votes)

Đánh Giá Chung

Gốc tự do (free radical) là gì? gốc tự do gây ra những bệnh gì? 10+ cách chống oxy hóa tế bào hiệu quả để ngăn ngừa lão hóa, bệnh tật. Thông tin đầy đủ chi tiết về gốc tự do, tổng hợp cách cách chống lại sự oxy hóa tế bào. Từ đó giảm nguy cơ bệnh tật, chống lão hóa hiệu quả

1 COMMENT

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here